Maksymalizuj korzyści odliczaj tylko wkład własny w uldze termomodernizacyjnej i Czystym Powietrzu
- Odliczeniu w ramach ulgi termomodernizacyjnej podlegają wyłącznie wydatki, które nie zostały sfinansowane z dotacji programu „Czyste Powietrze” ani zwrócone w innej formie.
- Limit ulgi wynosi 53 000 zł na jednego podatnika, a dla małżeństw będących współwłaścicielami nieruchomości 106 000 zł.
- Z ulgi mogą skorzystać właściciele lub współwłaściciele istniejących jednorodzinnych budynków mieszkalnych, rozliczający się na PIT-36, PIT-37, PIT-36L lub PIT-28.
- Od 2025 roku z katalogu wydatków kwalifikowanych wykreślono kotły na paliwa kopalne (gazowe, olejowe), dodano natomiast magazyny energii i mikroinstalacje wiatrowe.
- Podstawą odliczenia jest imienna faktura VAT, a całe przedsięwzięcie musi zostać zakończone w ciągu 3 lat od końca roku poniesienia pierwszego wydatku.
- W przypadku wcześniejszego odliczenia ulgi, a następnie otrzymania dotacji, kwotę zwrotu należy doliczyć do dochodu w zeznaniu za rok otrzymania dotacji.
Czyste Powietrze i ulga termomodernizacyjna: mądre połączenie w 2026 roku
Wielu moich klientów pyta, czy można jednocześnie skorzystać z dotacji z programu „Czyste Powietrze” i ulgi termomodernizacyjnej. Odpowiedź brzmi: tak, ale z pewnym kluczowym zastrzeżeniem. Zrozumienie mechanizmów obu form wsparcia jest absolutnie fundamentalne, aby uniknąć błędów i w pełni wykorzystać dostępne możliwości.Dotacja i odliczenie od podatku: zrozum kluczową różnicę
Zacznijmy od podstaw. Dotacja, tak jak ta z programu „Czyste Powietrze”, to bezzwrotne wsparcie finansowe, które otrzymujesz na pokrycie części kosztów inwestycji. Pieniądze wpływają bezpośrednio na Twoje konto i zmniejszają faktycznie poniesione wydatki. Z kolei ulga podatkowa, w tym przypadku ulga termomodernizacyjna, to możliwość obniżenia podstawy opodatkowania lub kwoty należnego podatku. Nie dostajesz gotówki bezpośrednio, ale płacisz niższy podatek. Choć te mechanizmy działają inaczej, ich połączenie jest nie tylko możliwe, ale i niezwykle korzystne, o ile rozumiemy i stosujemy się do zasad.
Złota zasada: odliczasz tylko to, za co faktycznie zapłaciłeś z własnej kieszeni
To jest najważniejsza zasada, którą zawsze powtarzam. W ramach ulgi termomodernizacyjnej możesz odliczyć wyłącznie te wydatki, które stanowiły Twój wkład własny i nie zostały pokryte z dotacji programu „Czyste Powietrze” ani żadnej innej formy zwrotu. Mówiąc prościej, odliczasz tylko to, co faktycznie wydałeś ze swoich pieniędzy. Wyobraź sobie, że całkowity koszt Twojego przedsięwzięcia termomodernizacyjnego wyniósł 100 000 zł. Jeśli otrzymałeś dotację z „Czystego Powietrza” w wysokości 40 000 zł, to do odliczenia w ramach ulgi termomodernizacyjnej pozostaje Ci jedynie 60 000 zł. To logiczne nie możesz odliczyć czegoś, co już zostało Ci zrefundowane.
Kto zyska na podatkowej optymalizacji termomodernizacji?
Ulga termomodernizacyjna nie jest dla każdego. Istnieją konkretne warunki, które trzeba spełnić, aby móc z niej skorzystać. Jako ekspert, zawsze podkreślam, że dokładne sprawdzenie swojej sytuacji jest kluczowe, zanim zdecydujesz się na inwestycję z myślą o odliczeniu.
Właściciel domu jednorodzinnego podstawowy warunek do spełnienia
Podstawowym warunkiem jest bycie właścicielem lub współwłaścicielem istniejącego jednorodzinnego budynku mieszkalnego. To bardzo ważne: ulga nie dotyczy budynków, które są dopiero w budowie. Musi to być budynek już oddany do użytku. Definicja budynku jednorodzinnego jest tutaj kluczowa i zazwyczaj odnosi się do budynku wolno stojącego albo w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służącego zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiącego konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku.
Forma opodatkowania a prawo do ulgi (skala podatkowa, podatek liniowy, ryczałt)
Nie każda forma opodatkowania pozwala na skorzystanie z ulgi termomodernizacyjnej. Jest ona dostępna dla podatników, którzy rozliczają się na:
- Skali podatkowej (PIT-36, PIT-37) najpopularniejsza forma rozliczenia dla większości osób fizycznych.
- Podatku liniowym (PIT-36L) często wybierany przez przedsiębiorców.
- Ryczałcie od przychodów ewidencjonowanych (PIT-28) dla niektórych rodzajów działalności gospodarczej.
Jeśli rozliczasz się w inny sposób, np. kartą podatkową, niestety nie będziesz mógł skorzystać z tej ulgi.
Kiedy status współwłaściciela ma znaczenie?
Status współwłaściciela nieruchomości jest niezwykle korzystny w kontekście ulgi termomodernizacyjnej. Dlaczego? Ponieważ każdy ze współwłaścicieli ma prawo do własnego limitu ulgi. To oznacza, że jeśli jesteś współwłaścicielem domu z małżonkiem, oboje możecie odliczyć wydatki, co efektywnie podwaja kwotę, którą można „przepuścić” przez ulgę. To świetna wiadomość dla par, które wspólnie inwestują w energooszczędność swojego domu.
Ile możesz zyskać? Poznaj limity i kwoty ulgi
Zrozumienie limitów ulgi termomodernizacyjnej jest kluczowe dla efektywnego planowania inwestycji. Pamiętaj, że ulga to nie tylko obniżenie podatku, ale także realne wsparcie w sfinansowaniu kosztownych prac.
53 000 zł na osobę jak działa podstawowy limit ulgi?
Podstawowy limit ulgi termomodernizacyjnej wynosi 53 000 zł na jednego podatnika. Jest to maksymalna kwota wydatków, którą możesz odliczyć od swojego dochodu (lub przychodu, w zależności od formy opodatkowania) w ciągu roku podatkowego. Ważne jest, że ten limit dotyczy wszystkich przedsięwzięć termomodernizacyjnych, które realizujesz w danym roku, a nie każdego z osobna. Jeśli więc poniesiesz wydatki przekraczające tę kwotę, nadwyżka nie będzie mogła być odliczona w ramach ulgi.
Małżeństwo na plusie, czyli jak podwoić limit do 106 000 zł
Jak wspomniałem wcześniej, bycie współwłaścicielem nieruchomości z małżonkiem ma swoje zalety. W przypadku małżeństw, które są współwłaścicielami nieruchomości i wspólnie ponoszą wydatki na termomodernizację, każdy z małżonków ma prawo do własnego limitu 53 000 zł. Oznacza to, że łącznie możecie odliczyć aż 106 000 zł. To znacząca kwota, która może pokryć dużą część kosztów kompleksowej modernizacji energetycznej domu. Pamiętajcie jednak, że wydatki muszą być udokumentowane fakturami wystawionymi na oboje małżonków lub na jednego z nich, ale z wyraźnym wskazaniem, że dotyczy to wspólnej inwestycji.
Praktyczny przykład: jak obliczyć kwotę do odliczenia po otrzymaniu dotacji?
Aby to dobrze zobrazować, posłużmy się konkretnym przykładem, który często omawiam z moimi klientami:
- Całkowity koszt przedsięwzięcia termomodernizacyjnego: 80 000 zł.
- Otrzymana dotacja z programu „Czyste Powietrze”: 30 000 zł.
W tym scenariuszu, kwota, którą faktycznie poniosłeś z własnej kieszeni, wynosi 80 000 zł - 30 000 zł = 50 000 zł. To właśnie tę kwotę, czyli 50 000 zł, możesz odliczyć w ramach ulgi termomodernizacyjnej. Jak widzisz, odliczasz tylko swój faktyczny wkład własny, co jest zgodne z „złotą zasadą”, o której mówiłem wcześniej.
Co odliczysz w uldze termomodernizacyjnej w 2026 roku?
Katalog wydatków kwalifikowanych do ulgi termomodernizacyjnej jest dość szeroki i obejmuje szereg działań mających na celu poprawę efektywności energetycznej budynku. Warto znać te pozycje, aby świadomie planować inwestycje.
Katalog wydatków, które obniżą Twój podatek: od ocieplenia po OZE
Zgodnie z przepisami, do odliczenia kwalifikują się wydatki na materiały budowlane, urządzenia i usługi związane z realizacją przedsięwzięcia termomodernizacyjnego. Oto przykładowe kategorie:
- Materiały do ocieplenia przegród budowlanych (ścian, dachów), płyt balkonowych oraz fundamentów.
- Wymiana stolarki okiennej i drzwiowej, w tym bram garażowych.
- Instalacja lub wymiana źródeł ciepła (np. nowoczesne kotły, pompy ciepła).
- Instalacje fotowoltaiczne.
- Systemy wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła (rekuperacja).
- Magazyny energii to nowość, która zyskuje na znaczeniu.
- Mikroinstalacje wiatrowe kolejna nowość w katalogu.
Pamiętaj, że zawsze warto sprawdzić aktualny wykaz wydatków w rozporządzeniu Ministra Inwestycji i Rozwoju, aby mieć pewność, że planowane prace kwalifikują się do ulgi.
Pompy ciepła, fotowoltaika, rekuperacja zielone technologie w Twoim PIT
W ostatnich latach obserwujemy wyraźny trend w kierunku wspierania zielonych technologii, co znajduje odzwierciedlenie w uldze termomodernizacyjnej. Inwestycje w odnawialne źródła energii i systemy poprawiające efektywność energetyczną są szczególnie promowane. Mówimy tu o zakupie i montażu pomp ciepła, które stają się standardem w nowoczesnym budownictwie, paneli fotowoltaicznych, które pozwalają na produkcję własnej energii elektrycznej, oraz systemów rekuperacji, zapewniających świeże powietrze przy minimalnych stratach ciepła. Co więcej, od 2025 roku do katalogu wydatków kwalifikowanych dodano magazyny energii oraz mikroinstalacje wiatrowe, co otwiera nowe możliwości dla osób chcących jeszcze bardziej uniezależnić się energetycznie i jednocześnie obniżyć swój podatek.
Uwaga na zmiany! Tych urządzeń już nie odliczysz (kotły gazowe i olejowe)
Tutaj muszę zwrócić Twoją uwagę na bardzo istotne zmiany, które weszły w życie od 2025 roku. Z katalogu wydatków uprawniających do ulgi termomodernizacyjnej wykreślono kotły na paliwa kopalne, czyli popularne kotły gazowe i olejowe. Oznacza to, że jeśli planowałeś wymianę starego pieca na nowy kocioł gazowy w 2025 roku lub później, nie będziesz mógł odliczyć tego wydatku. Istnieje jednak tzw. ochrona praw nabytych jeśli poniosłeś te wydatki do końca 2024 roku, nadal masz prawo do ich odliczenia. To ważna informacja, która pokazuje kierunek, w jakim zmierza polityka energetyczna i podatkowa promocja OZE kosztem paliw kopalnych.
Koszty, o których nie możesz zapomnieć: audyt energetyczny i dokumentacja projektowa
Warto pamiętać, że ulga termomodernizacyjna obejmuje nie tylko same urządzenia i materiały, ale także koszty towarzyszące. Często do programu „Czyste Powietrze” wymagany jest audyt energetyczny, który precyzyjnie określa zakres niezbędnych prac. Dobra wiadomość jest taka, że koszt jego wykonania również podlega odliczeniu w ramach ulgi. Podobnie jest z dokumentacją projektową, która jest niezbędna do realizacji wielu przedsięwzięć termomodernizacyjnych. Te wydatki, choć często pomijane w początkowych kalkulacjach, mogą znacząco zwiększyć kwotę do odliczenia, dlatego zawsze zalecam moim klientom, aby je uwzględniali.
Jak krok po kroku odliczyć ulgę w rocznym PIT?
Odliczenie ulgi termomodernizacyjnej w rocznym zeznaniu podatkowym może wydawać się skomplikowane, ale z odpowiednią wiedzą i dokumentacją jest to proces prosty do przeprowadzenia. Przygotowałem dla Ciebie instrukcję, która pomoże Ci uniknąć typowych błędów.
Faktura VAT na Twoje nazwisko dokument, bez którego nie ruszysz
Podstawą do odliczenia każdego wydatku w ramach ulgi termomodernizacyjnej jest imienna faktura VAT. To absolutnie kluczowy dokument. Musi być wystawiona na Ciebie (lub na oboje małżonków, jeśli rozliczacie się wspólnie i jesteście współwłaścicielami) przez podatnika VAT, który świadczył usługę lub sprzedał materiały. Faktura powinna jasno określać rodzaj zakupionego towaru lub usługi. Brak faktury, faktura wystawiona na inną osobę lub dokument niebędący fakturą VAT (np. paragon) sprawi, że nie będziesz mógł skorzystać z odliczenia. Dlatego zawsze upewnij się, że otrzymujesz prawidłowo wystawione faktury za wszystkie kwalifikowane wydatki.
Wybór odpowiedniego formularza PIT i rola załącznika PIT/O
Odliczenia ulgi termomodernizacyjnej dokonuje się w rocznym zeznaniu podatkowym za rok, w którym poniosłeś wydatki. Niezależnie od tego, czy składasz PIT-36, PIT-37, PIT-36L czy PIT-28, zawsze musisz wypełnić załącznik PIT/O. To właśnie w tym załączniku wykazujesz kwoty poniesionych wydatków kwalifikowanych. Następnie, suma odliczeń z PIT/O jest przenoszona do odpowiedniej rubryki w głównym formularzu PIT, co ostatecznie obniża Twój dochód (lub przychód) do opodatkowania. Upewnij się, że kwoty są wpisane poprawnie i zgodnie z posiadanymi fakturami.
Co zrobić, gdy Twój dochód jest za niski, by odliczyć całą ulgę?
Zdarza się, że kwota wydatków kwalifikujących się do ulgi jest wyższa niż Twój dochód (lub przychód) w danym roku podatkowym. Nie martw się nie tracisz wtedy prawa do odliczenia całej kwoty. Niewykorzystaną część ulgi możesz odliczać w kolejnych latach, maksymalnie przez 6 lat, licząc od końca roku podatkowego, w którym poniosłeś pierwszy wydatek. To elastyczne rozwiązanie, które pozwala na rozłożenie korzyści w czasie, nawet jeśli Twoje roczne dochody nie są wystarczająco wysokie, aby odliczyć wszystko od razu.
Sytuacja odwrotna: najpierw ulga, potem dotacja jak uniknąć problemów z urzędem skarbowym?
To scenariusz, który budzi wiele pytań. Co, jeśli najpierw odliczyłeś wydatki w ramach ulgi termomodernizacyjnej, a dopiero w kolejnym roku otrzymałeś dotację z programu „Czyste Powietrze” na te same wydatki? W takiej sytuacji jesteś zobowiązany doliczyć kwotę otrzymanej dotacji do swojego dochodu w zeznaniu podatkowym za rok, w którym dotacja została otrzymana. Jest to mechanizm wyrównawczy, który zapobiega podwójnemu korzystaniu z publicznych środków na te same wydatki. Urząd skarbowy ma narzędzia do weryfikacji takich sytuacji, więc zawsze zalecam transparentność i prawidłowe rozliczenie, aby uniknąć nieprzyjemnych konsekwencji.
Najczęstsze pułapki i błędy w rozliczeniu ulgi termomodernizacyjnej
Jako doradca podatkowy, często spotykam się z powtarzającymi się błędami, które mogą kosztować podatników utratę ulgi lub konieczność jej zwrotu. Warto być świadomym tych pułapek, aby ich uniknąć.
Przekroczenie 3-letniego terminu na zakończenie inwestycji co wtedy?
Jednym z najczęstszych błędów jest niezachowanie terminu na zakończenie przedsięwzięcia termomodernizacyjnego. Masz na to 3 kolejne lata, licząc od końca roku podatkowego, w którym poniosłeś pierwszy wydatek. Jeśli np. pierwszy wydatek poniosłeś w lipcu 2023 roku, to całe przedsięwzięcie musi zostać zakończone do końca 2026 roku. Przekroczenie tego terminu wiąże się z bardzo poważnymi konsekwencjami będziesz musiał zwrócić odliczoną ulgę, doliczając ją do dochodu w zeznaniu za rok, w którym upłynął termin. To duża strata, której łatwo można uniknąć, odpowiednio planując prace.
Próba odliczenia wydatków na dom w budowie
Wielokrotnie podkreślałem, że ulga termomodernizacyjna dotyczy wyłącznie istniejących jednorodzinnych budynków mieszkalnych. Niestety, wciąż zdarzają się próby odliczenia wydatków poniesionych na dom, który jest jeszcze w budowie. Takie wydatki nie kwalifikują się do ulgi. Jeśli więc budujesz nowy dom, musisz poczekać z odliczeniem do momentu jego oddania do użytku i dopiero wtedy rozpocząć ewentualne prace termomodernizacyjne, które będą kwalifikować się do ulgi.
Brak dokumentacji i nieprawidłowo wystawione faktury
Brak kompletnej i prawidłowej dokumentacji to prosta droga do problemów z urzędem skarbowym. Jak już wspominałem, imienne faktury VAT są absolutną podstawą. Muszą być wystawione na podatnika, zawierać wszystkie wymagane elementy i jasno określać rodzaj zakupionych towarów lub usług. Brak faktury, faktura na inną osobę, czy np. paragon, nie będą akceptowane. Zawsze przechowuj wszystkie dokumenty związane z inwestycją faktury, potwierdzenia płatności, a także dokumentację techniczną czy audyt energetyczny. W razie kontroli urzędu skarbowego, to właśnie te dokumenty będą dowodem Twojego prawa do ulgi.
Czy warto łączyć dotację z ulgą? Podsumowanie korzyści
Po przeanalizowaniu wszystkich aspektów, odpowiedź na pytanie, czy warto łączyć dotację z ulgą termomodernizacyjną, jest jednoznaczna: zdecydowanie tak. To strategia, która pozwala na maksymalizację korzyści finansowych i przyspiesza zwrot z inwestycji w poprawę efektywności energetycznej Twojego domu.
Realne oszczędności: niższe rachunki i zwrot części podatku
Połączenie tych dwóch form wsparcia przynosi podwójne korzyści:
- Niższe rachunki za energię: Dzięki termomodernizacji Twój dom będzie zużywał mniej energii na ogrzewanie i chłodzenie, co przełoży się na realne oszczędności w domowym budżecie każdego miesiąca.
- Zwrot części poniesionych wydatków: Ulga podatkowa pozwala odzyskać część pieniędzy wydanych na inwestycję poprzez obniżenie należnego podatku. To bezpośrednie wsparcie finansowe, które odczujesz przy rocznym rozliczeniu PIT.
- Wsparcie z dotacji „Czyste Powietrze”: Sama dotacja pokrywa znaczną część kosztów, zmniejszając Twój wkład własny, a tym samym ryzyko finansowe związane z inwestycją.
Przeczytaj również: Czyste Powietrze: Wypełnij wniosek bez błędów! Poradnik krok po kroku
Wzrost wartości nieruchomości jako długoterminowa inwestycja
Oprócz natychmiastowych korzyści finansowych, termomodernizacja to także długoterminowa inwestycja w wartość Twojej nieruchomości. Dom, który jest energooszczędny, ma nowoczesne instalacje i jest dobrze ocieplony, jest znacznie bardziej atrakcyjny na rynku nieruchomości. Wzrost efektywności energetycznej przekłada się na wyższą cenę sprzedaży w przyszłości, co czyni Twoją inwestycję jeszcze bardziej opłacalną. To nie tylko oszczędność, ale także mądre zarządzanie majątkiem, które przyniesie korzyści przez wiele lat.
