W tym artykule rozwiewamy wszelkie wątpliwości dotyczące rzekomego podatku od samochodów spalinowych w Polsce, który miał wejść w życie w 2026 roku. Dowiesz się, jakie regulacje faktycznie obowiązują, kogo dotyczą zmiany w akcyzie i amortyzacji, a także jak przygotować się na nowe realia prawne i finansowe.
Podatek od aut spalinowych w 2026 roku co naprawdę musisz wiedzieć?
- Powszechny, coroczny podatek od posiadania samochodu spalinowego dla osób fizycznych nie został wprowadzony w Polsce.
- Zamiast niego, od 2026 roku obowiązują zmodyfikowana akcyza przy pierwszej rejestracji, roczna opłata środowiskowa dla firm posiadających floty oraz nowe limity amortyzacji dla aut firmowych.
- Wysokość opłat jest ściśle powiązana z normą emisji spalin Euro, poziomem emisji CO2 i NOx oraz wiekiem pojazdu.
- Zmodyfikowana akcyza dotyczy zarówno nowych, jak i używanych samochodów importowanych, rejestrowanych po raz pierwszy w Polsce.
- Opłata środowiskowa dla firm dotyczy przedsiębiorców posiadających floty pojazdów spalinowych, nie zaś pojedynczych aut firmowych.
- Samochody elektryczne, wodorowe, zabytkowe i wojskowe są zwolnione z nowych obciążeń.
Czy każdy właściciel samochodu płaci nowy podatek? Wyjaśniamy stan prawny
Wiele osób z niepokojem śledziło doniesienia o planowanym podatku od samochodów spalinowych, który miał obciążyć każdego właściciela pojazdu z silnikiem Diesla czy benzynowym. Chcę jasno podkreślić, że na podstawie aktualnych danych, w Polsce nie wprowadzono powszechnego, corocznego podatku od posiadania samochodu spalinowego dla osób fizycznych. To pierwotne założenie, będące częścią Krajowego Planu Odbudowy (KPO), zostało ostatecznie wycofane przez rząd. Możemy więc odetchnąć z ulgą przynajmniej w tej kwestii.
Skąd wziął się pomysł na podatek? Rola Krajowego Planu Odbudowy (KPO)
Pomysł na wprowadzenie podatku od aut spalinowych nie wziął się znikąd. Był on ściśle powiązany z Krajowym Planem Odbudowy (KPO), czyli programem, który ma pomóc Polsce w odbudowie gospodarki po pandemii COVID-19, a także w transformacji energetycznej i cyfrowej. Jednym z kamieni milowych KPO było zobowiązanie do wprowadzenia mechanizmów zachęcających do redukcji emisji z transportu. Pierwotne plany zakładały wprowadzenie powszechnego podatku, który miałby motywować do zakupu nowszych, bardziej ekologicznych pojazdów lub przesiadki na inne formy transportu. Jednak po analizach i szerokich dyskusjach, rząd zdecydował się na inne rozwiązania, które, moim zdaniem, są bardziej ukierunkowane i mniej obciążające dla przeciętnego obywatela.
Co zastąpiło powszechny podatek? Przegląd kluczowych zmian dla kierowców
Zamiast jednego, powszechnego podatku, w życie weszły (lub wejdą najpóźniej w pierwszym kwartale 2026 roku) trzy kluczowe regulacje. Są one bardziej zniuansowane i dotykają konkretnych obszarów rynku motoryzacyjnego. Oto one:
- Modyfikacja podatku akcyzowego.
- Wprowadzenie rocznej opłaty środowiskowej dla firm.
- Nowe limity amortyzacji dla aut firmowych.
Nowa akcyza przy pierwszej rejestracji: co musisz wiedzieć?
Kogo dotyczy zmodyfikowana akcyza? Nowe i używane auta z importu
Pierwsza z kluczowych zmian dotyczy akcyzy. Warto podkreślić, że nie jest to zupełnie nowy podatek, lecz modyfikacja istniejącego mechanizmu. Zmodyfikowana akcyza dotyczy pierwszej rejestracji samochodu w Polsce. Oznacza to, że zapłacą ją zarówno osoby kupujące zupełnie nowe pojazdy z salonu, jak i te, które importują używane auta z zagranicy i rejestrują je po raz pierwszy na terenie naszego kraju. Jeśli masz już zarejestrowany samochód w Polsce, ta zmiana Cię nie dotyczy, chyba że planujesz zakup kolejnego pojazdu z importu.
Jak normy Euro i emisja CO2 wpływają na wysokość opłaty?
To jest sedno sprawy. Wysokość zmodyfikowanej akcyzy jest teraz ściśle uzależniona od poziomu emisji CO2 i tlenków azotu (NOx) oraz normy Euro, którą spełnia dany pojazd. Zasada jest prosta i logiczna z punktu widzenia ekologii: im niższa norma Euro (czyli im starszy i bardziej emisyjny samochód, np. Euro 2, 3, 4) i im wyższa emisja CO2 oraz NOx, tym wyższa będzie opłata akcyzowa. Ma to na celu zniechęcanie do importowania i rejestrowania starych, mocno zanieczyszczających środowisko pojazdów.
Przykładowe wyliczenia: Ile więcej zapłacisz za auto z normą Euro 4 a ile za Euro 6?
Choć nie podam konkretnych kwot, bo te mogą się zmieniać i są zależne od wielu zmiennych, mogę zarysować ogólne relacje. Załóżmy, że rozważasz zakup dwóch podobnych samochodów, ale jeden spełnia normę Euro 4, a drugi Euro 6. W nowym systemie, za pojazd z normą Euro 4, który z reguły charakteryzuje się wyższą emisją CO2 i NOx, zapłacisz znacznie wyższą akcyzę niż za auto spełniające normę Euro 6. Różnica będzie odczuwalna i może stanowić istotny czynnik przy podejmowaniu decyzji o zakupie. Im starsze auto, tym większe ryzyko, że jego pierwsza rejestracja w Polsce będzie po prostu droższa.
Przedsiębiorco, uwaga: nowe regulacje dla aut firmowych
Dla przedsiębiorców rok 2026 przynosi istotne zmiany, które mogą wpłynąć na koszty prowadzenia działalności i decyzje inwestycyjne w zakresie floty pojazdów. Warto się z nimi zapoznać, aby odpowiednio zaplanować budżet i strategię.
Roczna opłata środowiskowa: Kto musi ją płacić, a kto jest zwolniony?
Kolejną nowością jest roczna opłata środowiskowa, która dotyczy przedsiębiorców. Ważne jest, aby zrozumieć, że nie każdy przedsiębiorca będzie musiał ją płacić. Zgodnie z przepisami, opłata ta dotyczy firm posiadających flotę pojazdów spalinowych. Co to oznacza w praktyce? Jeśli Twoja firma posiada tylko jeden samochód spalinowy, możesz spać spokojnie ta opłata Cię nie obejmie. Zastąpiła ona dotychczasową opłatę środowiskową, której wysokość była uzależniona od ilości spalonego paliwa. Nowy mechanizm ma być bardziej precyzyjny w odniesieniu do faktycznej emisyjności.
Jak obliczana jest nowa opłata dla flot pojazdów?
Nowa opłata środowiskowa dla firm jest skorelowana z emisją CO2 i NOx pojazdów wchodzących w skład floty. To oznacza, że firmy posiadające nowsze, mniej emisyjne pojazdy będą płacić mniej niż te, których floty składają się ze starszych, bardziej zanieczyszczających aut. Jest to jasny sygnał dla przedsiębiorców, aby inwestować w ekologiczniejsze rozwiązania transportowe, co w dłuższej perspektywie może przynieść realne oszczędności.
Najważniejsza zmiana od 2026: Drastyczne cięcie limitów amortyzacji
Od 1 stycznia 2026 roku wchodzą w życie nowe, niższe limity odpisów amortyzacyjnych dla samochodów firmowych. To moim zdaniem jedna z najistotniejszych zmian dla przedsiębiorców, która może znacząco wpłynąć na opłacalność zakupu droższych aut do firmy. Wcześniejsze limity były bardziej korzystne, a ich obniżenie to sygnał, że państwo chce zachęcać do inwestowania w pojazdy o niższej emisyjności.
Limit 100 tys. zł: twarda rzeczywistość dla aut spalinowych
Nowy limit 100 000 zł dotyczy samochodów spalinowych (w tym klasycznych hybryd HEV) z emisją CO2 równą lub większą niż 50 g/km. To znacząca obniżka z wcześniejszych 150 000 zł. Dla wielu przedsiębiorców oznacza to, że zakup droższego samochodu spalinowego będzie mniej korzystny podatkowo, ponieważ tylko część jego wartości będzie mogła zostać zaliczona do kosztów uzyskania przychodu poprzez amortyzację. To twarda rzeczywistość, która z pewnością skłoni do przemyśleń nad strategią zakupową.
150 tys. zł dla hybryd plug-in: czy to się jeszcze opłaca?
Dla aut niskoemisyjnych, takich jak hybrydy plug-in (PHEV), z emisją CO2 poniżej 50 g/km, limit amortyzacji wynosi 150 000 zł. Choć jest to więcej niż dla klasycznych spalinówek, to jednak mniej niż poprzednie 150 000 zł dla wszystkich aut. Pytanie, czy w kontekście rosnących cen i ograniczeń zasięgu na prądzie, hybrydy plug-in nadal będą tak atrakcyjne pod względem podatkowym, jak kiedyś. Moim zdaniem, ich opłacalność będzie wymagała dokładniejszej analizy kosztów i korzyści.
Auta elektryczne z limitem 225 tys. zł: wyraźna przewaga podatkowa
W tej nowej rzeczywistości, samochody w pełni elektryczne (BEV) i wodorowe (FCEV) jawią się jako wyraźni wygrani. Limit amortyzacji dla nich pozostał bez zmian i wynosi 225 000 zł. To daje im znaczącą przewagę podatkową nad pojazdami spalinowymi i hybrydami plug-in. Jeśli rozważasz zakup droższego auta do firmy, elektryk lub wodorowiec będzie w tej sytuacji najbardziej opłacalny pod względem amortyzacji, co z pewnością wpłynie na decyzje wielu przedsiębiorców.
Normy emisji spalin Euro: klucz do zrozumienia opłat
Rozumienie norm emisji spalin Euro jest teraz ważniejsze niż kiedykolwiek. To właśnie one, w połączeniu z wiekiem pojazdu i poziomem emisji CO2/NOx, decydują o wielu nowych opłatach.
Prosty przewodnik po normach: od Euro 1 do Euro 7
Normy emisji spalin Euro to europejskie standardy określające dopuszczalne limity emisji szkodliwych substancji przez pojazdy. Im wyższa cyfra przy "Euro", tym bardziej restrykcyjne są te wymagania. Zaczęło się od Euro 1 w 1992 roku, a obecnie dążymy do wprowadzenia Euro 7. Każda kolejna norma oznacza, że producenci muszą stosować coraz bardziej zaawansowane technologie, aby ich silniki były czystsze. Dlatego też, z reguły, nowsze samochody spełniają wyższe normy Euro i są mniej obciążone nowymi opłatami.Jak sprawdzić, jaką normę Euro spełnia Twój samochód?
Wiem, że to może wydawać się skomplikowane, ale sprawdzenie normy Euro dla Twojego samochodu jest zazwyczaj proste:
- Dowód rejestracyjny: W wielu nowszych dowodach rejestracyjnych norma Euro jest wyraźnie wskazana w rubryce "V.9" lub w sekcji "Adnotacje urzędowe".
- Karta pojazdu: Podobnie jak w dowodzie, informacja ta może być zawarta w karcie pojazdu.
- Internetowe bazy danych VIN: Istnieją liczne strony internetowe, które po wprowadzeniu numeru VIN (Vehicle Identification Number) Twojego samochodu, dostarczą szczegółowych informacji, w tym o spełnianej normie Euro.
- Instrukcja obsługi pojazdu: Czasami producenci umieszczają tę informację w instrukcji obsługi.
Dlaczego wiek pojazdu ma teraz kluczowe znaczenie finansowe?
Wiek pojazdu zawsze miał wpływ na jego wartość, ale teraz zyskał kluczowe znaczenie finansowe również w kontekście opłat. Starsze samochody z natury rzeczy spełniają niższe normy Euro (np. Euro 3, Euro 4), co automatycznie oznacza wyższą emisję CO2 i NOx. To bezpośrednio przekłada się na wyższe koszty związane ze zmodyfikowaną akcyzą przy pierwszej rejestracji, a także, w przypadku firm, na mniej korzystne warunki amortyzacji. Krótko mówiąc, im starsze auto, tym większe prawdopodobieństwo, że jego eksploatacja i wprowadzenie do obiegu będą droższe.
Kto może spać spokojnie: pojazdy zwolnione z nowych danin
Na szczęście, nie wszystkie pojazdy podlegają nowym obciążeniom. Istnieją kategorie, które są całkowicie zwolnione z tych przepisów, co jest dobrą wiadomością dla ich właścicieli.
Pojazdy zabytkowe i wojskowe: niezmienne zasady
Zgodnie z przepisami, pojazdy wojskowe oraz samochody zarejestrowane jako zabytkowe są zwolnione z nowych opłat. To logiczne rozwiązanie wojsko potrzebuje specyficznych pojazdów do swoich celów, a samochody zabytkowe są traktowane jako dziedzictwo kulturowe, a nie codzienne środki transportu, które miałyby znacząco wpływać na emisję.
Samochody elektryczne i wodorowe jako wielcy wygrani nowych przepisów
Absolutnymi "wielkimi wygranymi" nowych przepisów są pojazdy w pełni elektryczne (BEV) i wodorowe (FCEV). Są one całkowicie zwolnione z nowych opłat, zarówno w kontekście zmodyfikowanej akcyzy, jak i opłaty środowiskowej dla firm. Dodatkowo, jak już wspomniałem, utrzymany dla nich został najwyższy limit amortyzacji (225 000 zł). To wyraźny sygnał od państwa, że chce ono promować i wspierać rozwój elektromobilności i technologii wodorowych, oferując realne korzyści finansowe dla tych, którzy zdecydują się na takie rozwiązania.
Jak nowe przepisy wpłyną na Twój portfel i rynek motoryzacyjny
Zmiany w przepisach zawsze niosą za sobą konsekwencje dla rynku i indywidualnych użytkowników. Warto zastanowić się, jak te nowe regulacje mogą wpłynąć na nasze finanse i całą branżę motoryzacyjną.
Prywatny właściciel auta: na co zwrócić uwagę przy zakupie i sprzedaży?
Jako prywatny właściciel samochodu, powinieneś zwrócić uwagę na kilka kwestii:
- Norma Euro i emisja CO2: Przy zakupie używanego auta z importu, koniecznie sprawdź jego normę Euro i poziom emisji CO2. Im niższe Euro i wyższa emisja, tym droższa będzie pierwsza rejestracja w Polsce. Może to znacząco podnieść całkowity koszt zakupu.
- Potencjalny spadek wartości starszych aut: Warto mieć świadomość, że starsze, bardziej emisyjne pojazdy mogą tracić na wartości szybciej niż dotychczas, ze względu na rosnące koszty ich utrzymania i rejestracji.
- Rozważ alternatywy: Jeśli myślisz o zmianie samochodu, być może warto rozważyć pojazdy o niższej emisji lub nawet elektryczne, które są zwolnione z nowych obciążeń.
Przedsiębiorca: jak zoptymalizować koszty floty po 2026 roku?
Dla przedsiębiorców, szczególnie tych z rozbudowanymi flotami, optymalizacja kosztów będzie kluczowa:
- Analiza składu floty: Dokładnie przeanalizuj skład swojej floty pod kątem norm Euro i emisji CO2/NOx. Zidentyfikuj pojazdy, które generują największe koszty w ramach nowej opłaty środowiskowej.
- Rozważ zakup aut elektrycznych/hybryd plug-in: Dzięki wyższym limitom amortyzacji i zwolnieniom z opłat, pojazdy elektryczne i hybrydy plug-in mogą okazać się bardziej opłacalne w długoterminowej perspektywie, pomimo wyższej ceny zakupu.
- Leasing a własność: Zastanów się, czy bardziej opłacalny będzie leasing operacyjny (gdzie koszty są wliczane w raty) czy zakup na własność z uwzględnieniem nowych limitów amortyzacji.
Przeczytaj również: Certyfikat emisji spalin: Norma EURO, SCT, nalepka wszystko jasne!
Prognoza dla rynku: Czy czeka nas spadek wartości starszych aut spalinowych?
Moja prognoza dla rynku jest taka, że nowe przepisy z pewnością wpłyną na wartość starszych aut spalinowych. Można spodziewać się spadku wartości rynkowej pojazdów o niższych normach Euro i wyższej emisji. Zwiększone koszty związane z ich pierwszą rejestracją (akcyza) oraz mniej korzystne warunki amortyzacji dla firm sprawią, że popyt na nie może maleć, a co za tym idzie ich ceny będą musiały zostać skorygowane w dół. Rynek będzie naturalnie dążył do promowania pojazdów nowszych i bardziej ekologicznych, co jest zgodne z unijnymi trendami i celami klimatycznymi.
